Epoksi Plaka Üretimi:
Hammadde Girişinden Sevkiyata
Adım Adım
Üretim Süreci
Ataman Korkmaz – Kimyager / Kalite ve Süreç Uzmanı
1. HAMMADDE KABUL VE DEPOLAMA
1.1. Hammadde Girişi ve Dokuman Kontrolü
Sevk irsaliyesi ve analiz sertifikasının (COA) kontrolü: Üreticinin verdiği değerler, satın alma siparişi ile karşılaştırılır.
Parti numarası ataması: Her gelen malzemeye benzersiz bir parti numarası verilir. Bu numara, üretim boyunca takip edilir.
Barkod etiketi: Hammadde varili veya çuvalı, parti numarası ve son kullanma tarihi ile etiketlenir.
1.2. Hammadde Kabil Testleri (Kimyagerin Devreye Girdiği İlk Nokta)
| Malzeme | Yapılan Testler | Kabil Kriteri |
|---|---|---|
| Epoksi reçine | Viskozite (Brookfield), epoksi eşdeğer ağırlığı (EEW), renk (Gardner), dağılım | Spesifikasyon tarafında |
| Sertleştirici (sertleştirici) | Viskozit, amin değeri (titrasyon), renk, dağılım | Spesifikasyon tarafında |
| Dolgu maddeleri (silika, alümina vb.) | Tane boyutu (elek analizi), nem içeriği (Karl Fischer), dağılım | Spesifikasyon tarafında |
| Katkılı | Viskozite, yoğunluk, renk (gererekirse) | Spesifikasyon tarafında |
Test sonuçları. Uygun olmayan malzeme reddedilir ve tedarikçiye iade edilir.
1.3. Depolama Koşulları
| Malzeme | Depolama Kapısı | Kontrol Sıklığı |
|---|---|---|
| Epoksi reçine | 15-25°C, kuru ortam, doğrudan güneş ışınlarının uzak | Haftalık Sıcaklık Takibi |
| Sertifikatör | 15-25°C, kuru ortam, nemden uygun (aminler nem emer) | Haftalık Sıcaklık Takibi |
| Dolgular | Kuru ortam, kapalı ambalaj | Nem |
Stok sırası: İlk giren ilk çıkar (FIFO) uygulaması uygulanır. Son kullanma tarihindeki sorunlar nükleer olarak kullanılır.
2. ÜRETİM ÖNCESİ HAZIRLIK
2.1. Reçete ve Karışım Planı
Üretim emri kontrolü: Hangi tip plaka, hangi boyutta, hangi boyutta, hangi renk, adet.
Yeniden çağrılması: Bilgisayar sisteminin ilgili ürün reçetesi (formülasyon) çağrılır.
Malzeme listesi (seçim listesi) oluşturma: Reçetede belirtilen tüm hammaddeler, miktarları ve parti numaraları ile listelenir.
Malzeme çekme: Depodan gerekli hammaddeler, parça numaraları kontrol edilerek çıkarılır, üretim alanında taşınır.
2.2. Kalıp ve Ekipman Hazırlığı
| Ekipman | Hazırlık Adımı | Kontrol |
|---|---|---|
| Kalıp | Temizlik (artık reçine, yağ, toz kalmamalı), kalıp ayırma (serbest bırakma ajanı) uygulaması | Görsel kontrol, hidrolik dağıtım homojen dağılım |
| Karıştırma parçaları | İç yüzey temizliği, kuruluş kontrolü | Görsel kontrol |
| Vakumlar | Vakum pompası yağ seviyesi, vakum hortumları | Basınç testi |
| Kür fırını | sıcaklık ayarı (boş fırın testi) | Termokupl ile sıcaklık homojenliği kontrolü |
3. KARIŞTIRMA (KARIŞTIRMA) – PROSESİN EN KRİTİK AŞAMASI
3.1. Tartım (Weighing)
Hassas terazi kullanılır: Terazilerin günlük kalibrasyon kontrolü yapılır.
Tartım sırası: Epoksi reçine → Dolgu maddeleri (yavaş yavaş ekleme, topaklanmayı önlemek için) → Katkı maddeleri (pigment, alev geciktirici vb.) → Sertleştirici (en son ekleme, pot ömrü bu andan itibaren başlar).
Tartım toleransı: ±%0.5 (çok kritik ürünlerde ±%0.2).
3.2. Karıştırma (Karıştırma)
| Parametre | Değer | Kontrol |
|---|---|---|
| Karı ısıtıcı tipi | Dispersiyon tipi (testere dişi) veya planet karıştırıcı | Hız sabit |
| Devir sayıları | 500-1500 rpm (ürüne göre) | Hız göstergesi |
| Karıştırma süresi | 10-30 dakika (homojenlik sağlanana kadar) | Zamanlayıcı |
| Sıcaklıklar | 20-30°C (aşırı ısınma pot ömrü kısalır) | Termometre |
| Vakum (gaz giderme) | Karıştırma sırasında veya sonrasında 50-100 mbar vakum | Vakum |
Homojenlik kontrolü: Karışımdan cam bölünmeye örnek alınır, topaklanma, renk farkı, hava kabarcığı kontrol edilir.
3.3. Pot Ömrü (Pot Life) Takibi
Pot ömrü: Karışımın kalıba dökülebileceği maksimum süre.
Karışımın belirli bir miktarı ölçümü , belirtilen yerde (genelde 25°C) tutulur, viskozitesi artana kadar geçen süre devam eder.
Kontrol: Her vardiyada en az bir kez pot ömrü testi yapılır. Spesifikasyonun altında çıkarsa (süre kısaldıysa) hammadde veya sıcaklık kontrolü sorgulanır.
4. KALIPLAMA (KALIPLAMA)
4.1. Döküm (Döküm) Yöntemi – Kalın Plakalar için
Kalıba döküm: Karışım, oluşturulan kalıba biriktirilir. Döküm hızı, hava kabarcığı oluşumu kontrol edilir.
Vakumla gaz giderme (tekrar): Döküm sonrasında kalıp vakum ölçümü alınır, hava parçaları alınır (vakum seviyesi, süre).
Yüzey düzeltme: Düz bir cetvel veya tarak ile yüzey düzeltilir; Yüzeyin düzlüğü ve homojenliği sağlanır.
4.2. Vakum İnfüzyon (Vakum İnfüzyon) – Elyaf Takviyeli Plakalar için
Elyaf yerleştirme: Cam elyaf, karbon elyaf veya hibrit kumaşlar kalıba serilidir. Elyaf tipi, katman sayısı, kumaş yönü kontrol edilir.
Vakum torbalarının kapatılması: Kalıbın üzeri vakum torbaları ile kapatılır, sızıntı kontrolü yapılır (30 dk basınçta azalma yapılmaz).
Reçine infüzyonu: Karışım, vakum altında elyaf içine alınır. İnfüzyon hızı, tam ıslatma süresi izlenir.
4.3. Pre-Preg Kalıplama – Havacılık ve Yüksek Performanslı Plakalar
Ön emprenyeli kesme: Epoksi emdirilmiş elyaf (ön emprenyeli) belirli ebatlarda kesilir; kesim hassasiyeti, katman sırası kontrol edilir.
Kalıplama (otoklav / kompresyon): Katmanlar kalıba yerleştirilir, ısı ve basınç altında kürlenir. Sıcaklık, basınç, zaman profili belirlenir.
5. KÜRLEME (KÜRLEME) – KİMYASAL DÖNÜŞÜMÜN TAMAMLANDIĞI AŞAMA
5.1. Kürleme Parametreleri
| Parametre | Değer | Kontrol |
|---|---|---|
| Kürt | Oda sıcaklığı (20-25°C) veya 60-150°C (ısıl kür) | Termokupl, fırınlanır |
| Kür süresi | Oda bölünmüş 12-48 saat, ısıl kürede 1-6 saat | Zamanlayıcı, fırınlanır |
| Isıtma hızı (ramp rate) | 1-3°C/dk (aşırı ekzotermi önlemek için) | Fırın programları |
| Isıtma hızı | 2-5°C/dk (termal şoku önlemek için) | Fırın programları |
5.2. Kürleme Sırasında İzleme (Kimyagerin Görevi)
Ekzotermik ısı takibi: Termokupl ile kalıp içi sıcaklık izlenir. Ani sıcaklık artışı (tepe ekzotermi) kontrol altında tutulur.
DSC ile takip (numune bazlı): Her partiden alınan numune, DSC ile kürleşme derecesi kontrol edilir. Hedef: %95-99 dönüşüm.
5.3. Post-Cür (Son Kür) – Yüksek Performanslı Ürünler için
Plaka modelinin çıkarılması.
Fırında belirli bir sıcaklıkta (örneğin 80-120°C) 2-6 saat bekletilir.
Kontrollü soğutma yapılır.
Daha sonra: Kam geçiş sıcaklığı (Tg) yükselir, kimyasal direnç ve mekanik dayanım artar.
6. KALIPTAN ÇIKARMA VE İŞLEME
Kalıptan çıkarma: Kürleme başladıktan sonra kalıp açılır. Plaka kalıptan ayrılır (kalıp ayırma doğru olursa ayrılmaz).
Taşlama ve kesme:
Kenar kesme: CNC kesim tezgahı, daire testere ile ebat kontrolü (şerit metre, mikrometre).
Yüzey taşlama: Taşlama makinesi, zımpara ile yüzey pürüzlülüğü (Ra görünümü).
Delme: Matkap tezgahı (gerekirse) ile delik çapı ve konum kontrolü.
7. KALİTE KONTROL (QC) – KİMYAGERİN NİHAİ DEVRESİ
7.1. Görselleştirme (%100)
Renk: Spesifikasyon ile uyumlu, renk farkı oranları.
Yüzey: Çatlak,çukurcuk,kabarma,yabancı madde uzatmaları.
Kenarlar: Düzgün kesilmez, kırılmaz/çapaklanmamalıdır.
Ebat: Spesifikasyon toleransında (±0,5 mm veya ürün şartlarına göre).
7.2. Mekanik Testler (Parti bazlı, her partiden 3-5 numune)
| Test | Yöntem | amaç |
|---|---|---|
| Çekme dayanımı | ASTM D638 | Maksimum çekme gerilmesi, elastisite modülü |
| Eğilme dayanması | ASTM D790 | Sertlik, elastikiyet |
| Sertlik (Shore D / Barcol) | Durometre / impresör | Yüzeyde görülen, kürleşme göstergesi |
| Yoğunluk | Arşimed programı veya geometrik programlama | Dolgu maddesindeki mevcut, porozit |
7.3. Termal Testler (Parti tabanlı)
| Test | Yöntem | amaç |
|---|---|---|
| Kam geçiş sıcaklığı (Tg) | DSC veya DMA | Kürleşme derecesi, maksimum çalışma sıcaklığı |
| Küring derecesi | DSC (kalan ekzoterm) | %95-99 dönüşüm |
7.4. Kimyasal Direnç Testleri (Gerektiğinde)
Tuz püskürtme (ASTM B117): 500-1000 saat sonra kabarma, soyulma kontrolü.
Kimyasallar: Plaka, değişim, kimyasal (asit, baz, çözücü) belirli bir süre daldırılır, ağırlık değişimi ve yüzeyler silinir.
8. AMBALAJLAMA VE SEVKİYAT
Temizlik ve son kontrol: Plakalar hava ile ilgili alarmlar, toz ve yağ tüketimi giderilir. Son görsel muayene yapılır. Barkod etiketi: ürün kodu, parti numarası, ebat, kalite onay damgası.
Ambalajlama:
Ara katman: Plakalar arasında fiyatlarını önlemek için koruyucu köpük veya karton.
Paletleme: Plakalar palet üzerine istiflenir, streç film ile sarılır.
Kutu / kasa: Küçük ebatlı veya özel plakalar için.
Sevkiyat dokümantasyonu: Kalite sertifikası (testin dokümantasyonu, her parti için), analiz sertifikası (COA – hammadde test sonuçlarının maliyetise), irsaliye / fatura.
9. SÜREÇ BOYUNCA KİMYAGERİN SORUMLULUKLARI (ÖZET)
| Aşama | Görev |
|---|---|
| Hammadde kabul | Test et, onayla, |
| Depolama | sıcaklık/nem takibi, stok dönüşü |
| karışık | Oran kontrolü, kap ömrü testi, homojenlik kontrolü |
| Kürleme | DSC ile kürleşme takibi, ekzoterm izleme |
| Kalite Kontrolü | Görsel muayene, mekanik testler, Tg grafikleri, raporlama |
| İSG | MSDS yönetimi, maruziyet özellikleri, KKD denetimi |
| Doldurma | Üretim biçimleri, kalite verileri, bileşenler |
10. SONUÇ
Epoksi plaka üretimi, hammadde kabulünde kalıcı, kalıcılığı kontrol edilen, kayıt ve her yerde disiplinli bir şekilde birleştirilmiştir.
Ataman Korkmaz / Kimyager
Hammaddenin maliyetlerini, reaktivitesini, fiziksel özellikleri doğrulayarak giriş yapmanızı sağlarsınız.
Karışımlarda doğru oran, homojenlik ve pota ömrü takibi ile prosesin gerçekleştirilmesini sağlarsınız.
Kürleme sırasında DSC, termokupl izleme ile kimyasal performans kontrol devre dışıdır.
Nihai üründe mekanik, termal, kimyasal testler ile kaliteyi sertifikalarınız vardır.
Bu bilgi miktarı ile epoksi plaka üreten bir firmada kalite kontrol, proseste ve Ar-Ge alanlarına doğrudan katkıda bulunabilirsiniz.
- Bağlantıyı al
- X
- E-posta
- Diğer Uygulamalar
- Bağlantıyı al
- X
- E-posta
- Diğer Uygulamalar

Yorumlar
Yorum Gönder